Green Bananas

Yeşil Muz – Sarı Muz

Yeşil Muz: İyi mi, Kötü mü?

Muz çoğumuzun sevdiği, hem çok lezzetli hem de yenmesi kolay bir meyve. Dahası temel vitamin ve minerallerden zengin bir gıda. Genellikle sarı renkte ve olgun olanları yemeye alışkın olsak ta son zamanlarda marketlerde daha çok görmeye başladığımız yeşil yani ham muz da  güvenle yenilebilir. Yeşil muzun tadını ve kıvamını beğenmeyenler olabilir. Bu bir damak tadı ve zevk meselesi.

Farkları nedir

Muz aslında yeşil halde iken hasadı yapılan bir meyve. Bunun sebebi bize gelinceye kadar muzların fazla olgunlaşarak kararmasını önlemek. Market raflarına konulduğunda olgunlaşmış yani sararmış oluyorlar. Ancak yeşil ve sarı muzların arasındaki tek fark renkleri değil:

Tat: Yeşil muz daha az tatlıdır. Hattâ hafif acımsı olabilir.

Kıvam: Yeşil muzun kıvamı sarı muza göre daha katıdır. Bazen bu, mumsu bir kıvam olarak tanımlanır.

Bileşim: Yeşil muzun nişastası daha fazladır. Muz olgunlaştıkça rengi sarıya dönerken nişastası da şekere dönüşür.

Ayrıca yeşil muzu soyması daha zor iken olgun muzlar kolayca soyulur.

Yeşil muzun yararları

Yeşil (ham) muzun önemli bir üstünlüğü, kuru ağırlığının %70–80 kadarının nişasta olması denebilir.  Bu nişastanın büyük bölümü ince bağırsaklarda sindirilemeyen dirençli nişastadır yani yeşil muza “diyet lifi” gözüyle bakabiliriz. Muzlar olgunlaştıkça karbonhidrat bileşimleri değişir; nişastaları  basit şekerlere (sükroz, glikoz ve fruktoz). Öyle ki olgun (sarı) bir muzun yalnızca %1’ nişastadır. Nişastası  şekere dönüşmüş olan yani sarı muz şeker zengini iken yeşil muz basit şekerden fakirdir.

Yeşil muzlar iyi bir pektin kaynağıdır. Meyvelerde bulunan bir diyet lifi olan pektin meyvelerin sert formlarını korumalarına yardımcı olur. Muz olgunlaştıkça pektin parçalanır, bu da meyvenin yumuşak ve hamursu bir kıvam almasına neden olur. Yeşil muzdaki pektin ve dirençli nişastanın kan şekeri kontrolü ve sindirim sağlığı dahil pek çok yararı vardır.

Yeşil ya da sarı olsun ikisi de önemli nütrientler içeren iyi birer besin kaynağıdır.

Orta boyda yeşil ya da sarı bir muz (yaklaşık 100-120 gram) aşağıdakileri içerir:

  • Lif: 3.1 gram
  • Potasyum: Önerilen günlük alımın %12’si.
  • Vitamin B6: Önerilen günlük alımın %20’ si.
  • Vitamin C: Önerilen günlük alımın %17.
  • Magnezyum: Önerilen günlük alımın %8’i.
  • Bakır: Önerilen günlük alımın %5’i.
  • Manganez: Önerilen günlük alımın%15’i.

Bunlar yaklaşık 105 kaloriyle birlikte olup onun da %90’dan fazlası karbonhidratlardan gelir. Muzdaki  yağ ve protein çok azdır.

Şimdi yeşil muz yemenin sağlımızla ilgili bazı avantajlarına kısaca değinelim:

Diyet yapanlar için yeşil muz yemenin faydası, sarı muzdan daha doyurucu olmasıdır  zira lif miktarı daha fazla olduğundan, sindirim kanalında kütle yaparak tokluk hissini destekler. Yeşil muzdaki sindirilemeyen lif tipleri, midenin daha yavaş boşalmasını sağladığından daha az yemek yenmesine neden olur. Böylece daha az kalori alırsınız, bu da kilo vermenize yardımcı olabilir.

Yeşil muzun prebiyotik etkisi vardır yani bağırsaklardaki faydalı bakteriler için besin teşkil eder;  yeşil muzun içerisindeki dirençli nişasta ve pektin, bağırsaklarda parçalanmadığından, bunlar sizi beslemek yerine, orada ikamet eden dost bakterileri besler. Bakteriler bu iki tip lifi fermante ederek bütirat ve başka yararlı kısa zincirli yağ asitlerini üretirler. Kısa zincirli yağ asitleri, bizi kolon kanserinden koruma dahil pekçok sindirim sorununa yardımcı olabilirler.

Yeşil muzdaki pektin ve dirençli nişasta yemeklerden sonra kan şekerinin yükselmesini kontrol altında tutmaya yardımcı olur ki bu da şeker metabolizmasının düzenlenmesi için faydalı bir özelliktir. Ham, yeşil muzun glisemik indeks değeri 30 iken olgun sarı muzunki 60 civarındadır. Glisemik indeks bir gıdanın yenilmesinden sonra, kan şekeri düzeyini ne kadar hızlı yükselttiğinin 0 ile 100 arasındaki bir ölçüsüdür. Bir gıdanın glisemik indeksi ne kadar düşükse o gıda kan şekeri kontrolü için o kadar iyidir.

Peki yeşil muzun hiç mi kötü yönü yok?

Sarı muzun ham, olgunlaşmamış hali olan yeşil muz, genel olarak sağlıklı kabul edilmekle birlikte bazı kimselerde şişkinlik, gaz ve kabızlık gibi rahatsızlıklara neden olabilir. Ayrıca, eğer lateks alerjiniz varsa yeşil muzda bulunan latekse benzer proteinler alerjik reaksiyonlara yol açabilir. Bu duruma lateks-meyve sendromu adı verilmektedir.